Υπάρχουν βιβλιοθήκες που απλώς στεγάζουν βιβλία, αλλά και βιβλιοθήκες που γίνονται οι ίδιες ποίημα. Η συλλογή «Ποιητές μέσα στα ράφια» (Εκδόσεις Ινστιτούτου Ανθρωπιστικών Επιστημών) ανήκει σίγουρα στη δεύτερη κατηγορία. Δεν είναι ένα απλό ανθολόγιο· είναι μια λειτουργία, ένα λιτανικό πέρασμα μέσα από τα «δάση από χαρτί» (σελ. 23) και τα «φύλλα στον χρόνο» (σελ. 25) της Ιησουιτικής Βιβλιοθήκης.

Το εγχείρημα ξεκινά με μια βαθιά οικολογική (με την έννοια της οικίας) επίγνωση: η ποίηση εδώ είναι αντίδοτο στη λήθη. Οι στίχοι δεν αναπαράγουν απλώς την ιστορία· την ξαναζούν. Από τα «μαύρα νύχια» (σελ. 19) και τα λευκά γάντια που σκιάζουν «τη λεπτή ύφανση» (σελ. 20), φτάνουμε στο «χρώμα του κάδμιου» (σελ. 31) που αντιστέκεται στη διάβρωση. Είναι μια «συνάντηση δακτύλων» (σελ. 13) στο μεταίχμιο του ιερού και του βέβηλου, εκεί όπου ακόμα και ο γλυκός Τζιότο με τα «κατεβασμένα ματόφρυδα» (σελ. 21) έρχεται να συναντήσει τον Σατανά. Ενίοτε οι στίχοι μετατρέπονται σε ένα «Εσωτερικό πεδίο μάχης» (σελ. 24), μια σύγκρουση ανάμεσα στο σώμα που φλέγεται και στην ελπίδα που επιμένει.

Η συλλογή διακρίνεται για την αισθητική της πολυμορφία. Δεν φοβάται να είναι τελετουργική, όπως στο λιτανικό ποίημα της σελίδας 41 που ταυτίζει την προσευχή με «τη βιβλιοθήκη που τα φυλάσσει» και τη «λαχτάρα για σωτηρία». Δεν διστάζει να είναι σχεδόν επιστημονική, διαλύοντας τον χρόνο σε «24 βαθμούς» (σελ. 31), αναλογιζόμενη τα άτομα του χρωμίου στον περιοδικό πίνακα. Και δεν διστάζει να είναι γήινη, «προσφέροντας μαυροφόρες Ικέτιδες» και απόκοσμες νηρηίδες που «χορεύουν με την Καβουράδαινα» (σελ. 37) κατά την επιτέλεση του θαύματος της γέννησης της πίστης.

Υπάρχει μια δυνατή, σχεδόν κινηματογραφική διαδοχή εικόνων που κρατάει αμείωτο το ενδιαφέρον κατά την ανάγνωση: η «τρυπλή ύαλωση των καινούριων κουφωμάτων» (σελ. 21) σπάει την απόλυτη σιωπή, ενώ τα «βουναλάκια από βιβλία που άστραφταν» (σελ. 27) γίνονται η ταπετσαρία της πόλης. Μέσα από αυτό το ηχητικό τοπίο, ο αναγνώστης καλείται να αναλογιστεί πώς «οι παλάμες του αρχισαν να ιδρώνουν μέσα στη λευκή περιβολή» (σελ. 21), πώς ο «Μαρτίνος Λούθηρος» προειδοποιούσε για τον Διάβολο που «είναι κοντά, χειρότερα και από το σακάκι σου, χειρότερα και από το πουκάμισο σου» (σελ. 21). Πάνω απ' όλα, όμως, είναι η αναπνέουσα φωνή των συγγραφέων που δεν εμπίπτει σε διδακτισμούς. Διαβάζουμε ακόμα ότι «η γνώση δεν είναι μόνο δύναμη, αλλά και «μοίρασμα, ισορροπία» (σελ. 24). Αυτό το «παραπάνω» είναι που δίνει στην έκδοση τη λυτρωτική της διάσταση.

Στο βάθος του κειμένου, οι μυρωδιές αναδεικνύονται σε κρυφό πρωταγωνιστή: «η πιο ωραία μυρωδιά είναι η όψη σου» (σελ. 38), διαβάζουμε, για να έρθει σελίδες μετά η αποκάλυψη: «τα λείψανα μας, μύρο θα αναβλύζουν στους αιώνες» (σελ. 39). Τα «κεριά» που «μυρίζουν κίτρινη παραφίνη» (σελ. 37) λειτουργούν ως υπόγειο ρεύμα που συνδέει τον αγιογράφο με τη «ζωή» που «δεν τελειώνει». Μέσα σε αυτή την ατμόσφαιρα, η λέξη «filioque» (σελ. 34) σαν εμμονή και το «χρώμα του κάδμιου» της «Άγνωστης Εγγραφής» (σελ. 27) γίνονται οι μάρτυρες της ανθρώπινης ανάγκης για αθανασία, ακόμα κι αν αυτή εκφράζεται μέσα από την «πρόγευση» ενός «αρχαίου, σφιχτοδεμένου χεριού» που καρτερεί την ανάσταση.

Εν τέλει, το κείμενο δεν τελειώνει· παραμένει ανοιχτό, γιατί αυτό είναι το νόημα μιας βιβλιοθήκης. Οι σελίδες του είναι σαν τα «παραθυρόφυλλα» του ποιήματος: κάποια είναι ανεβασμένα, κάποια κατεβασμένα, αλλά ο άνεμος της ανάγνωσης μπαίνει πάντα από τις γρίλιες. Μια εξαιρετική, γόνιμη, καλοδουλεμένη ανάσα ελπίδας μέσα στο ζεστό, αμείλικτο καλοκαίρι της Αθήνας, όπου «το σώματα φλέγονται δίχως έλεος» (σελ. 23).

Μπορείτε να προμηθευτείτε το βιβλίο με κόστος 3 ευρώ απο την Βιβλιοθήκη του Μοναστηριού των Ιησουιτών (Σμύρνης 27, Αθήνα, 10439, ΑΤΤΙΚΗΣ) αφού πρώτα επικοινωνήσετε τηλεφωνικά στο  2108835911 με το χώρο ώστε να ενημερωθείτε για το ωράριο λειτουργίας και την διαθεσιμότητα αντιτύπων.

https://www.facebook.com/share/1CtpZDtxAk/