Συνέντευξη της Δανάης Καλοπήτα με αφορμή της παράσταση «Γυμνή»
Κυρία Δανάη Καλοπήτα,
Σας ευχαριστούμε θερμά για τη ζεστή υποδοχή και την άμεση ανταπόκρισή σας στο Θέατρο.gr.
1.Πώς γεννήθηκε η ιδέα για τη «Γυμνή»;
Η ιδέα για τη «Γυμνή» γεννήθηκε σε μια από τις πιο δύσκολες περιόδους της ζωής μου. Ανέκαθεν, στις δύσκολες στιγμές μου, κατέφευγα στη γραφή. Ήταν πάντα πιο εύκολο για μένα να γράφω όσα ένιωθα, παρά να τα εκφράζω με λόγια.
Έτσι, έγραψα ένα κείμενο χωρίς τίτλο, προσπαθώντας να δώσω φωνή σε όσα δεν μπορούσα ή δεν τολμούσα να πω. Κι αν θέλω να είμαι ειλικρινής, δεν είχα πλήρη συνείδηση όλων όσων αποτύπωνα στο χαρτί. Ίσως, κάποιες φορές, η ψυχή να γνωρίζει πράγματα που εμείς δεν έχουμε ακόμη καταφέρει να κατανοήσουμε.
Όταν παρέδωσα το κείμενο στον κύριο Αλέξανδρο Λιακόπουλο, εκείνος, διαβάζοντάς το, γεννήθηκε μέσα του ο τίτλος «Γυμνή». Ένας τίτλος που, τελικά, περιέκλειε όλη την ουσία του κειμένου: τη γυμνή ψυχή, τις γυμνές αλήθειες, την ευαλωτότητα που κρύβουμε πίσω από όσα δείχνουμε στον κόσμο.
Γιατί η «Γυμνή» δεν αφορά τη γύμνια του σώματος, αλλά εκείνη τη βαθύτερη, την πιο ανθρώπινη γύμνια· τη στιγμή που δεν υπάρχουν άμυνες, ρόλοι ή προσωπεία. Μια κατάσταση που μας θυμίζει την πρώτη αγκαλιά που δεχτήκαμε στη ζωή μας, όταν ήμασταν ολόγυμνοι, απόλυτα εκτεθειμένοι, αλλά ταυτόχρονα απόλυτα αποδεκτοί.
Ίσως, τελικά, αυτή να είναι και η ουσία της «Γυμνής»: να τολμάς να σταθείς απέναντι στον εαυτό σου χωρίς τίποτα να σε προστατεύει, να αποκαλύπτεις την αλήθεια σου και να αναζητάς εκείνη την αγκαλιά που θα σε δεχτεί ακριβώς όπως είσαι.
2. Τι ήταν αυτό που σας έκανε να θελήσετε να παρουσιάσετε το έργο στη σκηνή;
Θεωρώ ότι το θέατρο είναι ένας τόπος συνάντησης. Ένας χώρος όπου μπορούμε να αγαπήσουμε και να αγαπηθούμε, να μοιραστούμε σκέψεις και συναισθήματα, να αναμετρηθούμε με τον εαυτό μας και να ανακαλύψουμε όσα μας ενώνουν ως ανθρώπους.
Η «Γυμνή», όμως, για μένα είναι κάτι περισσότερο από ένα κείμενο που βρήκε τον δρόμο του προς τη σκηνή. Είναι μια κατάθεση ψυχής. Μια προσπάθεια να ειπωθούν όσα συχνά μένουν ανείπωτα, να φωτιστούν οι αλήθειες που κρύβουμε ακόμη κι από τον ίδιο μας τον εαυτό και να αποκαλυφθεί εκείνη η ευάλωτη πλευρά μας που τόσο συχνά προσπαθούμε να προστατεύσουμε.
Αυτό που με έκανε να θελήσω να τη μοιραστώ με το κοινό ήταν η βαθιά μου ανάγκη να πιστέψω πως όσα γεννήθηκαν μέσα από μια προσωπική, δύσκολη διαδρομή θα μπορούσαν να συναντήσουν και άλλες ανθρώπινες ψυχές. Πως η «Γυμνή» θα μπορούσε να γίνει ένας καθρέφτης, μέσα στον οποίο ο καθένας θα αναγνώριζε κάτι δικό του· έναν φόβο, μια πληγή, μια επιθυμία, μια αλήθεια που δεν τόλμησε ποτέ να ομολογήσει.
Γιατί η «Γυμνή» μιλά για εκείνη τη στιγμή που αφαιρούμε από πάνω μας όλα όσα μας έμαθαν να φοράμε για να προστατευόμαστε: τις άμυνες, τις σιωπές, τα προσωπεία. Και μένουμε απέναντι στον εαυτό μας όπως πραγματικά είμαστε. Γυμνοί από βεβαιότητες, αλλά γεμάτοι από την ανάγκη να αγαπήσουμε και να αγαπηθούμε, να μας καταλάβουν και να μας αποδεχτούν.
Ήθελα, λοιπόν, η «Γυμνή» να μη μείνει μόνο μια προσωπική εξομολόγηση, αλλά να γίνει μια ανοιχτή αγκαλιά. Ένας χώρος όπου οι ψυχές θα μπορούσαν να συναντηθούν χωρίς φόβο και χωρίς κρίση. Γιατί ίσως, τελικά, αυτό να είναι το πιο σπουδαίο που μπορεί να συμβεί στο θέατρο: να νιώσει κάποιος πως, ακόμη κι αν δεν έχει βρει τις λέξεις για να εκφράσει όσα κουβαλά, υπάρχει ένας άλλος άνθρωπος που τον καταλαβαίνει.
Και αν, φεύγοντας από την παράσταση, έστω και ένας θεατής νιώσει λίγο λιγότερο μόνος, αν βρει το θάρρος να αγκαλιάσει μια αλήθεια του ή να κοιτάξει τον εαυτό του με περισσότερη τρυφερότητα, τότε θα έχω νιώσει πως η «Γυμνή» εκπλήρωσε τον βαθύτερο λόγο για τον οποίο γεννήθηκε: να φέρει τις ψυχές πιο κοντά.
3. Θα θέλατε να μας πείτε λίγα λόγια για την παράσταση και τα θέματα που πραγματεύεται;
Η «Γυμνή» είναι η εξομολόγηση μιας γυναίκας που βρίσκεται έγκλειστη σε ένα ψυχιατρείο. Μέσα από τον λόγο και τη σιωπή της, ξεδιπλώνεται ο εσωτερικός της κόσμος, οι σκέψεις, οι πληγές, οι φόβοι και οι αλήθειες που δυσκολεύεται να εκφράσει. Είναι μια γυναίκα που αναζητά χώρο να υπάρξει, να ακουστεί και, πάνω απ’ όλα, να γίνει αποδεκτή.
Στη σκηνή βρίσκομαι γυμνή, με μοναδικό κάλυμμα ένα σεντόνι. Αυτή η γύμνια δεν αφορά μόνο το σώμα, αλλά κυρίως την ψυχή. Είναι η αφαίρεση κάθε άμυνας και κάθε προσωπείου, η έκθεση μιας γυναίκας που δεν έχει πια πού να κρυφτεί. Το σεντόνι γίνεται το μοναδικό της καταφύγιο, αλλά και το όριο ανάμεσα σε όσα αποκαλύπτει και σε όσα εξακολουθεί να κρατά μέσα της.
Η «Γυμνή» δεν προσπαθεί να δώσει απαντήσεις ούτε να κρίνει. Θέτει ερωτήματα για την ψυχική ευαλωτότητα, τον εγκλεισμό, τη μοναξιά και την ανάγκη του ανθρώπου να αγαπηθεί και να αγκαλιαστεί χωρίς όρους. Γιατί, τελικά, πίσω από τους τοίχους ενός ψυχιατρείου και πίσω από κάθε ανθρώπινη ιστορία, υπάρχει μια ψυχή που θέλει να ακουστεί. Και ίσως η μεγαλύτερη ανάγκη μας να είναι να μας δει κάποιος πραγματικά, χωρίς να μας φοβηθεί και χωρίς να μας κρίνει.
4. Θα θέλατε να μας γνωρίσετε λίγο καλύτερα την ηρωίδα που υποδύεστε; Ποια στοιχεία του χαρακτήρα της σας γοητεύουν περισσότερο;
Αυτό που με γοητεύει περισσότερο στη Σοφία είναι η δύναμη της ψυχής της. Μια δύναμη που δεν εκφράζεται μέσα από την ατρωσία της, αλλά μέσα από την προσπάθειά της να παραμείνει ζωντανή, να αντέξει και να συνεχίσει να αναζητά τη θέση της σε έναν κόσμο που συχνά δυσκολεύεται να κατανοήσει ό,τι διαφέρει.
Η Σοφία είναι μια γυναίκα που από την ηλικία των δώδεκα ετών χρειάστηκε να λάβει ψυχιατρική αγωγή για να μπορέσει να επιβιώσει μέσα σε αυτόν τον κόσμο. Μεγάλωσε κουβαλώντας ένα βάρος που κανένα παιδί δεν θα έπρεπε να χρειάζεται να σηκώσει. Πολλοί την αποκάλεσαν «τρελή», της έδωσαν μια ταυτότητα και ίσως μέσα από αυτήν έπαψαν να προσπαθούν να την καταλάβουν.
Εκείνο, όμως, που με συγκινεί στη Σοφία είναι πως, παρά τις δυσκολίες της, δεν παύει να αναρωτιέται, να αμφισβητεί και να αναζητά την αλήθεια. Και θέτει ένα ερώτημα που ξεπερνά τα όρια της δικής της ιστορίας: Ποιος είναι τελικά ο πραγματικά τρελός; Εκείνος που γνωρίζει πως έχει χαθεί ή εκείνος που χάνεται κάθε μέρα μέσα σε μια ζωή που δεν τον εκφράζει και το ονομάζει απλώς ζωή;
Νομίζω πως η Σοφία μάς καλεί να κοιτάξουμε πέρα από τις ταμπέλες και να αναρωτηθούμε πόσο εύκολα κρίνουμε έναν άνθρωπο χωρίς να γνωρίζουμε τι κουβαλά μέσα του. Για μένα, δεν είναι απλώς μια γυναίκα έγκλειστη σε ένα ψυχιατρείο. Είναι ένας άνθρωπος που διεκδικεί το δικαίωμα να ακουστεί, να αγαπηθεί και να υπάρξει χωρίς να χρειάζεται διαρκώς να απολογείται για την ύπαρξή του.
Και ίσως αυτό να είναι το πιο δυνατό στοιχείο της: πως ακόμη και μέσα στην ευαλωτότητά της, διατηρεί τη δύναμη να μας κοιτάξει κατάματα και να μας θέσει ερωτήματα που πολλές φορές φοβόμαστε να θέσουμε στον ίδιο μας τον εαυτό. Μέσα από τη Σοφία, νιώθω πως η «Γυμνή» μάς ζητά να αφήσουμε για λίγο τις βεβαιότητές μας και να πλησιάσουμε τον άλλον με περισσότερη κατανόηση, λιγότερη κρίση και περισσότερη αγάπη.
5. Υπάρχουν κοινά στοιχεία ανάμεσα σε εσάς και στον ρόλο σας; Υπάρχει κάτι στον χαρακτήρα της ηρωίδας που αναγνωρίζετε στον εαυτό σας;
Αυτό που με συνδέει περισσότερο με τη Σοφία είναι η ανάγκη να αγαπήσω και να αγαπηθώ. Πιστεύω πως όλοι, όσο δυνατοί κι αν δείχνουμε, έχουμε ανάγκη από μια αγκαλιά που θα μας χωράει όπως ακριβώς είμαστε. Και ίσως αυτό είναι που με συγκινεί περισσότερο σε εκείνη: πως, παρά τις δυσκολίες της, εξακολουθεί να αναζητά την αγάπη. Γιατί κι εγώ πιστεύω πως όλοι αξίζουμε μια αγκαλιά μέσα στην οποία δεν χρειάζεται να κρύβουμε τίποτα από τον εαυτό μας.
6. Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις για έναν ηθοποιό που αναλαμβάνει να ερμηνεύσει έναν μονόλογο και να κρατήσει αμείωτο το ενδιαφέρον του κοινού;
Έχω ιδιαίτερη αγάπη στον μονόλογο ως θεατρικό είδος. Αυτό που με γοητεύει περισσότερο είναι η διαδρομή του ρόλου, αυτή η βαθιά βουτιά στην ψυχή του ήρωα, η προσπάθεια να ανακαλύψεις τις πιο κρυφές του πλευρές και να τις φέρεις στη σκηνή με αλήθεια.
Η μεγαλύτερη πρόκληση είναι πως στηρίζεσαι εκατό τοις εκατό στις δικές σου δυνάμεις. Δεν υπάρχει κάποιος άλλος ηθοποιός για να μοιραστείς τη σκηνή· είσαι εσύ, ο ρόλος σου και το κοινό. Κι εκεί δημιουργείται μια πολύ ιδιαίτερη σχέση, σχεδόν προσωπική, που γεννιέται και εξελίσσεται κάθε στιγμή.
Για μένα, το πιο όμορφο είναι να καταφέρεις να κρατήσεις τον θεατή δίπλα σου, να τον κάνεις να αισθανθεί, να σκεφτεί και να ταξιδέψει μαζί σου. Να νιώσει πως δεν παρακολουθεί απλώς μια ιστορία, αλλά πως γίνεται κι ο ίδιος μέρος της. Κι αυτή η ζωντανή, άμεση επικοινωνία με το κοινό είναι ένας από τους λόγους που αγαπώ τόσο πολύ τον μονόλογο.
7. Το γεγονός ότι το κείμενο είναι δικό σας λειτουργεί διευκολυντικά για εσάς ως ηθοποιό ή κάνει την ερμηνεία πιο απαιτητική;
Νομίζω πως λειτουργεί και με τους δύο τρόπους. Από τη μία, υπάρχει μια βαθιά προσωπική σύνδεση με το κείμενο, γιατί γεννήθηκε μέσα από μια δική μου δύσκολη περίοδο και από την ανάγκη μου να εκφράσω όσα δεν μπορούσα να πω με λόγια. Από την άλλη, ακριβώς αυτή η προσωπική διαδρομή κάνει την ερμηνεία πιο απαιτητική, γιατί χρειάζεται να αποστασιοποιηθείς από όσα έχεις γράψει και να τα προσεγγίσεις μέσα από την ψυχή της ηρωίδας.
Η «Γυμνή» ξεκίνησε ως μια δική μου εξομολόγηση, αλλά στη σκηνή ανήκει στη Σοφία. Η πρόκληση για μένα είναι να μην περιοριστώ σε αυτό που ένιωθα όταν έγραφα, αλλά να ανακαλύπτω κάθε φορά νέες πτυχές του χαρακτήρα της και να αφήνω χώρο στο κοινό να βρει μέσα της τις δικές του αλήθειες. Ίσως αυτό να είναι και το πιο συγκινητικό: κάτι που γεννήθηκε τόσο προσωπικά να μπορεί τελικά να αγγίξει τόσο διαφορετικούς ανθρώπους.
8. Ποιοι άνθρωποι βρίσκονται μαζί σας σε αυτό το θεατρικό ταξίδι; Θα θέλατε να μας παρουσιάσετε τους συντελεστές της παράστασης και να μας μιλήσετε για τους σταθμούς της φθινοπωρινής περιοδείας;
Σε αυτό το ταξίδι της «Γυμνής» έχω την τύχη να έχω δίπλα μου ανθρώπους που εκτιμώ βαθιά και που ο καθένας, με τον δικό του τρόπο, έχει βάλει ένα κομμάτι της ψυχής του σε αυτή την παράσταση.
Τη σκηνοθεσία υπογράφει ο Αλέξανδρος Λιακόπουλος, την κίνηση η Μαρία Άγγελου, ενώ τη μουσική επένδυση έχει αναλάβει ο Γιώργης Κοντοπόδης. Την επικοινωνία έχει η Μαρίκα Αρβανιτοπούλου, ενώ τις φωτογραφίες της παράστασης έχουν δημιουργήσει η Ιωάννα Μαρμάρου, ο Γιώργος Λυμπερόπουλος και ο Βαγγέλης Καλλου.
Θέλω να πω ένα τεράστιο ευχαριστώ σε όλους και στον καθένα ξεχωριστά. Για την αγάπη, την εμπιστοσύνη, τη φροντίδα και την αφοσίωσή τους. Η «Γυμνή» είναι μια πολύ προσωπική διαδρομή για μένα, αλλά μέσα από τη συνάντησή μου με αυτούς τους ανθρώπους έγινε κάτι που πλέον μοιραζόμαστε. Και αυτό είναι από τα πιο όμορφα πράγματα που μπορεί να σου προσφέρει το θέατρο.
Ο πρώτος σταθμός της φθινοπωρινής μας περιοδείας είναι στις 27 Οκτωβρίου, στην αγαπημένη μου Πάτρα. Είναι μια πόλη που αγαπώ ιδιαίτερα, γιατί έχει ένα υπέροχο, θεατρόφιλο κοινό, που κάθε φορά αγκαλιάζει τις δουλειές μας με πολλή αγάπη. Στη συνέχεια θα βρεθούμε στον Βόλο, ενώ θα ακολουθήσουν και άλλοι σταθμοί σε όλη την Ελλάδα.
9. Υπάρχουν νέα σχέδια ή επόμενα θεατρικά βήματα που θα θέλατε να μοιραστείτε μαζί μας;
Μετά τη «Γυμνή», έρχεται ένα θεατρικό ταξίδι που αγαπώ ιδιαίτερα, αυτή τη φορά για τους μικρούς μας φίλους! Την περίοδο των Χριστουγέννων θα παρουσιάσουμε το παιδικό έργο «Το Χριστουγεννιάτικο Μυστικό», σε κείμενο του υπέροχου Άγγελου Ανδρεόπουλου και σε σκηνοθεσία του Αλέξανδρου Λιακόπουλου.
Η παράσταση θα παίζεται κάθε Σάββατο, από τις 12 Δεκεμβρίου, στο Θέατρο Καλλιρρόης, ενώ θα ταξιδέψει και στην αγαπημένη μου Πάτρα μέσα στις γιορτές.
Είναι ένα έργο που αγαπώ πολύ, γιατί μέσα από τη μαγεία των Χριστουγέννων μεταφέρει όμορφα και ουσιαστικά μηνύματα, που πιστεύω πως έχουν ανάγκη να ακούσουν όχι μόνο τα παιδιά, αλλά και οι μεγάλοι. Γιατί το θέατρο, όταν απευθύνεται στα παιδιά, έχει μια ξεχωριστή δύναμη: μπορεί να καλλιεργήσει την αγάπη, την ευαισθησία και τη φαντασία, αφήνοντας κάτι πολύτιμο στις ψυχές τους.
10. Κλείνοντας, θα θέλατε να στείλετε το δικό σας μήνυμα στους φίλους και αναγνώστες του Θεάτρο.gr;
Θα ήθελα να αφιερώσω σε κάθε αναγνώστη ξεχωριστά μια φράση από τη «Γυμνή», που για μένα κρύβει μέσα της πολλή αλήθεια και τρυφερότητα:
«Γιατί υπάρχουν νύχτες που ο μόνος άνθρωπος που έχεις να αγκαλιάσεις είσαι εσύ».
Εύχομαι να θυμόμαστε όλοι να αγκαλιάζουμε τον εαυτό μας, ακόμη και στις πιο δύσκολες στιγμές μας, και να του δείχνουμε την αγάπη και την κατανόηση που τόσο συχνά προσφέρουμε στους άλλους.
Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για αυτή την όμορφη συζήτηση και το Θέατρο.gr για τη φιλοξενία. Να είμαστε όλοι καλά, να αγαπάμε και να αφήνουμε χώρο στις ψυχές μας να συναντιούνται αληθινά!
Σας ευχαριστούμε θερμά για τον χρόνο σας και σας ευχόμαστε ολόψυχα καλή επιτυχία στην παράσταση «Γυμνή»!

