Ψυχάρης Το ταξίδι μου στο θέατρο του Λουκιανού Κηλαϊδόνη και της Άννας Βαγενά

Γράφει η Λένα Σάββα

Ο Γιάννης Ψυχάρης καθηγητής γλωσσολογίας και συγγραφέας, ένας από τους σπουδαίους λογοτέχνες μας, ήταν ένθερμος υποστηρικτής της δημοτικής κι όπως έλεγε ο ίδιος της ελληνικής λαϊκής γλώσσας
Το ταξίδι μου είναι το πρώτο πεζό λογοτέχνημα στη δημοτική.
Στο έργο του αυτό διηγείται το ταξίδι που έκανε με την γυναίκα του Νοεμί στην Ελλάδα. Ζώντας στο Παρίσι, εκτός από τις γνώσεις φιλολογίας και γλωσσολογίας που απέκτησε, εμποτίστηκε από τις αξίες του Διαφωτισμού και της Γαλλικής Επανάστασης.
Ταξίδεψαν στην Κωνσταντινούπολη που είχε περάσει τα παιδικά του χρόνια, μετά στη Χίο απ' όπου καταγόταν ο παππούς του, Δημογέροντας του νησιού κι έφτασαν στην Αθήνα.

" Στους άλλους τόπους αργεί να ξημερώσει. Στην Ανατολή και στην Ελλάδα, μεμιάς όλα τα ξανοίγεις. Κοιτάζεις κι η ματιά σου αρπάζει τον κόσμο. Αναπνέεις κι η αναπνοή σου τον κόσμο αναπνέει. Κι έτσι φορώντας το θάμα της παντοτινής μας φεγγοβολιάς, έλεγα μέσα μου πως το ίδιο φως θα λάμπει και στον άνθρωπο αφού λάμπει στον ουρανό."
ΨΥΧΑΡΗΣ, ο καπετάνιος της γλώσσας μας!

Σαν θέατρο μέσα στο θέατρο, ο σκηνοθέτης μοιράζει ρόλους και φοράει σε δύο νέους ηθοποιούς τα πορτραίτα του Ψυχάρη και της γυναίκας του.

Τους βάζει να ξεκινήσουν το ταξιδι τους μέσα από τον υπέροχο κόσμο του συγγραφέα και μέσα από τον μοναδικό του τρόπο να βλέπει τα πράγματα, τους τόπους και να μεταβολίζει το λόγο του σε θαυμαστές εικόνες.

Το έργο του Ψυχάρη είναι ένα εκπληκτικής ομορφιάς κείμενο, ένα ποιητικό λογοτέχνημα με σχήματα λόγου, παρομοιώσεις και εικόνες άπειρης ομορφιάς.

"Ένας ήλιος μου φαινόταν η Ελλάδα όλη, που μου φώτιζε την ψυχή."

Η φωνή του Γεράσιμου Σκιαδαρέση, συνοδεύει το ταξίδι μας, "απαγγέλλοντας" αποσπάσματα του βιβλίου και βάζοντας μας κατευθείαν μέσα στον ψυχισμό και την καρδιά του συγγραφέα.

Οι δύο νεαροί ηθοποιοί υποστηρίζουν με ζέση τους ρόλους τους δίνοντας ερμηνείες φυσικές, αυθόρμητες κι εκφραστικές.
Η Ηλέκτρα Τσακαλία, εκτός από την αγαπημένη γυναίκα του Ψυχάρη, τη Νοεμί, υποδύεται και τη γιαγιά του, τον πρώτο "μέντορα" του Ψυχάρη και κάποιες φορές και τον ίδιο. Η ερμηνεία της είναι ένα κράμα ευαισθησίας, δυναμισμού και γλυκύτητας. Η ποιητικότητα που εκπέμπει, γίνεται σχεδόν, η ταυτότητα της παράστασης, το στίγμα της. Δουλεμένη στη λεπτομέρεια ερμηνεία.
Ο Γιώργος Βούντας είναι ένας ρομαντικός, λυρικός Ψυχάρης με βλέμμα ονειροπόλο και με τη στάση ενός παθιασμένου επαναστάτη και οραματιστή. Ενός ανθρώπου που γι αυτόν " η γλώσσα και η πατρίδα είναι το ίδιο πράγμα" και πρέπει να πολεμήσει κάποιος γι' αυτά. Με το πάθος του γίνεται ο ιδανικός Ψυχάρης που έχουμε κρατήσει μέσα στην καρδιά μας.

Η ζωντανή μουσική από τις κιθάρες των Νίκου και Σοφίας Εφεντάκη, είναι μια μελωδική νότα του ταξιδιού μας.

"Πρέπει κανείς νάζησε στα μέρη μας μικρός, για να καταλάβει, να νοιώσει, ν'αγαπήσει όλη τη γλύκα, όλο το νόημα που έχει το απλό ρήμα ξυπνώ. Ξυπνάς και χαίρεσαι αμέσως. Χαίρεσαι τη δημιουργία την ύπαρξη, τον ουρανό που ιδιοστιγμής άμα φέξει, όλα τα πράγματα στα ξεσκεπάζει. Σου τα φέρνει ώς τα χείλια σαν ποτήρι κρύο νερό να πιεις και ν' ανασάνεις. Γίνεσαι κι εσύ δημιουργία. Χάνεσαι μέσα στην Πλάση, όπως χάνεται στα κύματα το κύμα."

Η σκηνοθεσία του Γιώργου Πετρούνια, ο οποίος έχει κάνει και την διασκευή, την μουσική επιμέλεια κι επιμελείται και τους φωτισμούς, κινείται στο πνεύμα του Ψυχάρη, προβάλλει το εξαιρετικό κείμενο και σκιαγραφεί το εξωτερικό μα και το εσωτερικό ταξίδι του συγγραφέα. Κάποιες στιγμές η ροή της παράστασης χάνει τον ρυθμό της αλλά γρήγορα επανέρχεται. Λίγη περισσότερη ζωντάνια θα δημιουργούσε μια απόλυτα εύρυθμη σκηνική διαδικασία.

Ωστόσο η παράσταση καταφέρνει να μας μεταδώσει όλη τη μαγεία της γραφής του δημιουργού της, να μας ταξιδέψει μαζί του και να μας γοητεύσει.
Αξίζει ένα μεγάλο μπράβο στον Γιώργο Πετρούνια για την επιλογή του να ζωντανέψει θεατρικά έναν σπουδαίο λογοτέχνη κι ένα μεγάλο μπράβο στους ηθοποιούς που γίνονται οι ρόλοι τους και μας χαρίζουν ποιητικές ερμηνείες!!!!!

https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/psycharis-to-taksidi-mou/