Φως, ψίθυροι και μυσταγωγία πλημμύρισαν το Θέατρο Φρύνιχος το βράδυ της 6ης Ιουλίου. Η πέτρα του δελφικού τοπίου ανάβλυσε τη δική της ζεστή μουσική, κι όλα σκοτείνιασαν — για να ανάψει η ψυχή. Το μουσικοθεατρικό δίπτυχο του Δημήτρη Μαραμή δεν ήταν απλώς μια παράσταση. Ήταν μια τελετουργία ήχου και λόγου, ένα πρωτότυπο παραδοσιακό «μιούζικαλ» γεννημένο από τα σπάργανα της Ελλάδας.
Οι παραλογές «Το Στοιχειό της Χάρμαινας» και «Το Γιοφύρι της Άρτας» δεν παρουσιάστηκαν ως λαογραφική νοσταλγία, αλλά ως ζωντανές αφηγήσεις — οδυνηρές, σύγχρονες, με φωνή, πάθος και διαρκή επίδραση στο παρόν. Ο Μαραμής δεν συνέθεσε απλώς μουσική. Έστησε μια δραματουργική λειτουργία, σε πλήρη σύμπνοια με την ιερότητα του δελφικού τοπίου. Πέντε πολυφωνικές χορωδίες από τη Φωκίδα και τη Βοιωτία, υπό τη διεύθυνση του Αλέξανδρου Κομνά, δημιούργησαν έναν ηχητικό ιστό, όπου η παράδοση γινόταν σώμα και συγκίνηση.
Η μουσική του: σύγχρονη, στιβαρή, πονεμένη. Το πιάνο συνομιλούσε με το κοντραμπάσο, το κλαρινέτο θρηνούσε, η τρομπέτα σημάδευε τον ουρανό, και τα τύμπανα έδιναν χτύπους σαν αρχαία καρδιά. Οι σολίστ — Μίνα Τσάμου (κλαρινέτο), Διονύσης Αγαλιανός (τρομπέτα), Γιάννης Καΐκης (τρομπόνι), Βασίλης Παναγιωτόπουλος (τύμπανα), Χρυσάνθη Παγγέλα (κοντραμπάσο) — δεν εκτέλεσαν απλώς παρτιτούρες• ανέσυραν φωνές και ψυχές από τον βυθό της συλλογικής μνήμης.
Η υποκριτική ερμηνεία των ηθοποιών υπήρξε ουσιώδης, μετρημένη, γεμάτη σεβασμό και υφή. Η Βασιλή Καρακώστα ως Γυναίκα του Πρωτομάστορα συγκλόνισε με φωνή που έγδερνε την καρδιά με λυρική θλίψη. Οι Νίκος Ζιάζιαρης και Σταμάτης Πακάκης υπήρξαν οι γεφυροποιοί του πόνου και της θυσίας: λιτοί, βαθιά ανθρώπινοι. Δίπλα τους, ο Νίκος Παπουτσής, η Βιολέττα Γαλανοπούλου, η Έλενα Αβραμίκου και ο Παναγιώτης Λύτρας, ολοκλήρωσαν το σύνολο με ερμηνείες γεμάτες σιωπηλές παύσεις και βαθιά νοήματα.
Η σκηνοθεσία κινήθηκε σε black & white αποχρώσεις — σαν λιθογραφία του υποσυνείδητου. Τα σκηνογραφικά ευρήματα, οι φωτισμοί, οι αιχμές επικαιρότητας, τα κοστούμια: όλα μελετημένα με αρχιτεκτονική ακρίβεια. Η εικόνα της τραγουδίστριας στα λευκά δίπλα στον μαυροντυμένο Κωνσταντή θύμιζε πίνακα — μια «νύφη του Άδη» και ο θρήνος της. Πέρα από σκηνή. Πέρα από λόγια.
Το κοινό ένιωσε τα πάντα: οδύνη, αγωνία, ρίγος, ακόμη και λεπτή ειρωνεία στα μουσικά ενδιάμεσα — στιγμές όπου η παράδοση χαμογελούσε πικρά, θυμίζοντάς μας πως ο θρήνος δεν είναι μονάχα σιωπή αλλά και σφυγμός, ζωή, ανάσα.
Και στο τέλος, κάτι απειροελάχιστο, σχεδόν ασήμαντο, συγκέντρωσε όλο το βάρος της βραδιάς. Μια αράχνη — φύλακας ή οιωνός — πατήθηκε σιωπηλά, στο πλάι της σκηνής. «Την κότωσε κάποια», μου είπαν. Εκεί κατάλαβα: ο θρήνος κατά τη διάρκεια της παράστασης δεν ήταν τίποτα μπροστά στον πραγματικό χαμό που κουβαλά ο καθένας μας. Απόψε, κάποιος όντως πέθανε. Κι ο θάνατός του έγινε φως.

Ένα έργο υψηλής αισθητικής και βαθύτατης συγκίνησης. Ένα σύγχρονο μουσικό θέατρο με ρίζες στην παράδοση και βλέμμα στραμμένο στο άδυτο της ψυχής. Ο Δημήτρης Μαραμής και οι συνεργάτες του δεν αναπαρήγαγαν τον μύθο. Τον ξαναγέννησαν. Κι εμείς, καθώς βγαίναμε στο σεληνόφως του θερινού Δελφικού τοπίου, βγήκαμε λίγο διαφορετικοί. Ίσως λίγο πιο ζωντανοί. Ίσως λίγο πιο έτοιμοι για τον θάνατο.

https://www.ticketservices.gr/event/dimitris-maramis-to-giofyri-tis-artas-to-stoixeio-tis-xarmainas-delfoi/?lang=en