Είδαμε τον Θάνατο του Εμποράκου του Γιώργου Νανούρη στο Θέατρο Ζίνα.
Γράφει η Αθηνά Κακλαμάνη
Ο Θάνατος του Εμποράκου είναι, ίσως, το κορυφαίο έργο του Άρθουρ Μίλλερ, ένα υπαρξιακό δράμα, που αφηγείται την ζωή του Γουίλι Λόμαν, ενός πλανόδιου πωλητή, συνεπαρμένου από το αμερικάνικο όνειρο, το οποίο καίτοι φαίνεται να δίνει φτερά και την ψευδαίσθηση ενός καλύτερου μέλλοντος, παρόλα αυτά τον εγκλωβίζει και τελικά τον συνθλίβει. Πράγματι, η οικογένεια του ήρωα, ενός μικρομεσαίου πολίτη, συνθλίβεται από τις απαιτήσεις της υλιστικής, καπιταλιστικής κοινωνίας μέσα στην οποία καλείται να επιβιώσει. Με αυτό τον τρόπο ο Μίλλερ δημιουργεί ένα αντιθετικό ζεύγος συμμετρίας, όμοιο με αυτό που αντιμετωπίζουμε όλοι στην δυτική κοινωνία. Από τη μία μεριά πληθώρα αγαθών, ευκαιριών και δυνατοτήτων και από την άλλη η σκληρή πραγματικότητα και η συνειδητοποίηση ότι τα αγαθά αυτά δεν προορίζονται για όλους, παρά μόνο για λίγους και τυχερούς.
Ωμός ρεαλισμός, όμοιος με αυτόν που συναντάμε στη δική μας «Συνοικία το όνειρο», το κουρέλιασμα του αμερικάνικου ονείρου και η κατάδειξη του καπιταλιστικού συστήματος ως ενός δολοφονικού συστήματος, που οδηγεί τον ήρωα σε μια αποτρόπαια πράξη, προκειμένου να επιβιώσει η οικογένειά του, είναι μερικά από τα ζητήματα που αναδεικνύει ο Μίλλερ, μέσα από τη σπαρακτική, συγκλονιστική ιστορία του Γουίλι Λόμαν, ο οποίος αποφασίζει να αυτοκτονήσει, προκειμένου οι αγαπημένοι του άνθρωποι να καρπωθούν τα χρήματα της ασφάλειας. Όπως όλοι οι ήρωες του Μίλλερ, έτσι κι αυτός, είναι διατεθειμένος να θυσιαστεί για να προστατέψει την προσωπική του αξιοπρέπεια. Έτσι, ο Γούιλι Λόμαν ανάγεται σε έναν σύγχρονο τραγικό ήρωα, καθώς, κατά τη γνώμη μου, δεν υπάρχει μεγαλύτερο δέος από την προσπάθεια ενός ανθρώπου να παραμείνει άνθρωπος.
Όλα τα παραπάνω αποκρυσταλλώνονται αριστουργηματικά μέσα από τη σκηνοθεσία του Γ. Νανούρη, ο οποίος τοποθετεί τον ήρωα του, περιπλανώμενο μέσα στο χρόνο, δημιουργώντας μία στοιχειωτική αίσθηση, η οποία κορυφώνεται από τις ψευδαισθήσεις του ήρωα και τον τρόπο που αυτός βρίσκει καταφύγιο στις ευτυχισμένες μέρες του παρελθόντος, δημιουργώντας ανατριχίλα και σπαραγμό. Από την άλλη μεριά, ο Βλαδίμηρος Κυριακίδης ερμηνεύει το ρόλο του κατά τρόπο απσοτασιοποιημένο, σύμφωνα με την γνωστή πρακτική του Μπρεχτ, θέτοντας τους θεατές μάρτυρες της πραγματικής θεατρικής παράστασης, ήτοι της μάταιης προσπάθειας του ήρωα να φτάσει στην κορυφή και να ζήσει το αμερικάνικο όνειρο. Παράλληλα, το λιτό σκηνικό επιτρέπει, ομοίως κατά την μπρεχτική πρακτική, την εστίαση στο πραγματικό δράμα, που ξεδιπλώνεται πάνω στη σκηνή, τις δραματικές κορυφώσεις, τις εναλλαγές στο χώρο και το χρόνο και την απόγνωση του ήρωα, που τον οδηγεί στην αποτρόπαια επιλογή να βάλει τέλος στην ζωή του για να διατηρήσει την αξιοπρέπεια της οικογένειάς του, μην μπορώντας να αλλάξει ρότα και να αντισταθεί σε όσα η κοινωνία του επιτάσσει. Παράλληλα, όπως και στα περισσότερα έργα του Μίλλερ, το γυναικείο φύλο εκπροσωπείται από την σύζυγο του ήρωα, Λίντα Λόμαν, την οποία και ερμηνεύει η Έφη Μουρίκη. Το ίδιο σημαντικός είναι και ο ρόλος του μεγαλύτερου υιού του ήρωα, ενσαρκωμένος από τον Ρένο Ρώτα, ο οποίος και σηματοδοτεί την αντίσταση, την αλλαγή, την ελπίδα μακριά από το ζόφο, που ο Γουίλι επιλέγει για το τέλος της δικής του διαδρομής.
Πιστός στο κείμενο του Μίλερ, μα και στα σημεία βαρύτητας που αυτός διατηρεί σε όλα του τα έργα, ήτοι την ανάδειξη της καθημερινής ζωής των φτωχών ανθρώπων της βιοπάλης, ο Γ. Νανούρης επιδεικνύει με την παράστασή του την ίδια σκληρή τρυφερότητα και αγάπη απέναντι στην ανθρώπινη αθλιότητα και εν τέλει απέναντι στην ίδια την ανθρώπινη φύση!
ΘΕΑΤΡΟ ΖΙΝΑ (Λεωφόρος Αλεξάνδρας 74, 2106424414)
Απόδοση - Σκηνοθεσία - Φωτισμοί: Γιώργος Νανούρης
Σκηνικά: Γιώργος Γαβαλάς
Κοστούμια: Ντένη Βαχλιώτη
Μουσική Επιμέλεια: Γιώργος Νανούρης
Βοηθός Σκηνοθέτη: Νικίτα Ηλιοπούλου
Φωτογραφίες: Κατερίνα Τσατσάνη
Διανομή
Γουίλι Λόμαν - Βλαδίμηρος Κυριακίδης
Λίντα - Έφη Μουρίκη
Μπιφ - Κωνσταντίνος Γώγουλος
Χάπυ - Ρένος Ρώτας
Τσάρλι - Δημήτρης Γεροδήμος
Γυναίκα - Κατερίνα Μάντζιου
Χάουαρντ - Γιάννης Βαρβαρέσος
Σερβιτόρος - Θεοδόσης Τανής
Παραγωγή: Θεατρικές Επιχειρήσεις Τάγαρη
Παραστάσεις: Τετάρτη 19:30 , Πέμπτη 20:00, Παρασκευή 21:00, Σάββατο 18:00 και 21:00, Κυριακή 19:30
Εισιτήρια: από 18 ευρώ
Διάρκεια: 120’

