Ο Μαξίμ Γκόρκι αποτελεί κορυφαίο σοβιετικό συγγραφέα. Το έργο του “Η μάνα απεικονίζει για πρώτη φορά στη λογοτεχνία την πάλη του επαναστατικού προλεταριάτου για το σοσιαλισμό, κάτω από την καθοδήγηση του Κόμματος της εργατικής τάξης, και τη γέννηση του νέου ανθρώπου μέσα από αυτόν τον αγώνα. Η Μάνα στον αγώνα αυτό έχει θετικό πρόσιμο. Γίνεται η μάνα της απελευθέρωσης και της προόδου, μάνα όλων των εργατών του κόσμου. Λίγοι, ωστόσο, ξέρουν ότι ο Γκόρκι έχει γράψει και για ένα ακόμα μητρικό πρότυπο, το οποίο συμβολίζει ακριβώς το αντίθετο, ήτοι την παρηκμασμένη άρχουσα τάξη, με τις αξίες και την ηθική της ξεπεσμένης αριστοκρατίας, που τρέμει να επιβιώσει μπροστά στην Άνοιξη που έρχεται, την επαρχία που αργοπεθαίνει και την έλευση μιας νέας επαναστατικής ηθικής, που ανθίζει μέσα στα αστικά κέντρα και τον αναβρασμό των εργατών. Ο λόγος δεν είναι άλλος παρά για το έργο του Μαξίμ Γκόρκι “Βάσσα Ζελέσνοβα”.

Η Λίλλυ Μελεμέ παίρνει το εν λόγω έργο του Γκόρκι και το μετουσιώνει σε παραστατική τέχνη. Επιλέγει, δε, να εστιάσει στα πλέγματα εξουσίας, που αναπτύσσονται μεταξύ των μελών μιας εκφυλισμένης οικογένειας, στην κεφαλή της οποίας βρίσκεται η Μητέρα. Πρόκειται για μια φεμινιστική ανάλυση του έργου του Γκόρκι, χωρίς, ωστόσο, να επιλέγεται η μητριαρχική αντίληψη της κοινωνίας ως κάτι το θετικό, αλλά το ξεκάθαρα ανταγωνιστικό και, κατ΄επέκταση προβληματικό, με την πατριαρχική της εκδοχή. Πράγματι, στο σύμπαν της Λίλλυς Μελεμέ, οι ανδρικοί χαρακτήρες παρουσιάζονται είτε ως ανδρίκελα των συζύγων τους, χωρίς δική τους βούληση, είτε ως περιορισμένης ηθικής και φρόνησης υποκείμενα. Κατά τον ίδιο τροπό, η Βάσσα, έχει λάβει εμφανώς ανδρικά χαρακτηριστικά, προκειμένου να ηγηθεί την οικογένειά της, επιλογή που οδηγεί σε ακόμα μεγαλύτερο εκφυλισμό. Ως μοναδική διαφυγή, δε, στα ηθικά αδιέξοδα που οδηγούνται οι ήρωες, συνιστά μόνο η επαφή με την εργασία, τη φύση, την καλλιέργια της γης. Πρόκειται, άλλωστε, για έναν πολύ κλασσικό συλλογισμό της εποχής του συγγραφέα, ο οποίος έβλεπε την επαρχία να μαραζώνει. Ανάλογες σκέψεις εκφράζει και ο Τσέχωφ με την εμβληματική παρότρυνση “Στη Μόσχα αδελφές μου”.

Τον παραπάνω μετασχηματισμό της κοινωνίας, η Μελεμέ καταφέρνει να τον αποτυπώσει σκηνοθετικά μέσα από την κατασκευή ενός εκβιομηχανισμένου ηχοτοπίου, το οποίο επιβεβαιώνεται μέσα από τις στολές εργασίας που φοράνε όλα τα μέλη της οικογένειας, μοιάζοντας με γρανάζια μιας μηχανής. Εκεί έγκειται και η πρωτοτυπία της σύλληψης της σκηνοθέτιδας, καθώς πρόθεσή της είναι ανατροπή όχι απλά του μύθου της μητρικής αγάπης, αλλά και των σκοπών που υπηρετεί ο μηχανισμός της οικογένειας στο παρελθόν, αλλά και σήμερα.

ΘΕΑΤΡΟ ARROYO
Μ. Αλεξάνδρου 128, 10435, Αθήνα
5' λεπτά από το Μετρό του Κεραμεικού
τηλ. 210 3469575
(χάρτης)
ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ
Από την Δευτέρα 2 Φεβρουαρίου 2026
και κάθε Δευτέρα & Τρίτη στις 21:00
ΩΡΑ ΕΝΑΡΞΗΣ
21.00
ΔΙΑΡΚΕΙΑ
100 λεπτά
ΤΙΜΕΣ ΕΙΣΙΤΗΡΙΩΝ
16€ κανονικό
12€ μειωμένο (65+, ΑΜΕΑ, Φοιτητές, ατέλειες)

Κείμενο: Μάξιμ Γκόρκι
Μετάφραση: Αλεξανδρος Σάβγκα σε συνεργασία με τον θίασο
Σκηνοθεσία: Λίλλυ Μελεμέ
Επιμέλεια κίνησης: Χριστίνα Βασιλοπούλου
Σκηνικός χώρος-ενδυματολογική επιμέλεια: Πάρης Λεόντιος
Σχεδιασμός φωτισμού: Κατερίνα Μαρία Σαλταούρα
Μουσική επιμέλεια: Νέστωρ Κοψιδάς
Βοηθός σκηνοθέτη: Μαρία Δράκου
Βοηθός σκηνοθέτη Β': Αγγελίνα Μυλωνά
Φωτογραφίες: Λίνα Οικονόμου
Τρέιλερ: Θανάσης Φουσέκης
Κατασκευή κοστουμιών: Atelier Tsiouni
Μακιγιάζ φωτογράφισης: Olga Faleichyk
Υπεύθυνη Επικοινωνίας: Γιώτα Δημητριάδη
Παραγωγή: Λεοντιάδης Productions
Παίζουν: Πολύμνια Αγγελάκη, Αγαθή Κυριαζή, Ξένια Κουτσουμπού, Λεωνίδας Λεοντιάδης, Λίλλυ Μελεμέ, Μελίνα Ποτουρίδου, Αλέξανδρος Σάβγκα, Αλέξανδρος Σπυριδέλης, Σίμος Στυλιανού, Κατερίνα Μαρία Σαλταούρα